Over Shell Pernis

Shell Pernis is de grootste raffinaderij van Europa en één van de grootste raffinaderijen ter wereld. De omvang is het beste weer te geven in de volgende cijfers:

• Er werken wel 2100 mensen in vaste dienst.
• Daarnaast werken er dagelijks zo'n 1.000 aannemers op het terrein. Tijdens onderhoudsstops kan dit aantal oplopen tot zo'n 3.000 aannemers.
• Het totale oppervlak (inclusief de opslagtanks van de Europoort Terminal) is 550 hectaren.  Dit is net zo groot als 1.000 voetbalvelden achter elkaar. Shell Pernis (exclusief Europoort) is 425 hectare, gelijk aan 800 voetbalvelden.
• Een raffinaderij bestaat uit verschillende fabrieken met verschillende raffinage mogelijkheden. In Pernis staan er ongeveer zestig.
• Producten lopen door pijpleidingen: in totaal zijn deze leidingen 160.000 kilometer lang. Dat is ongeveer vier keer de aarde rond.
• De leidingen gaan alle richtingen op. Er is loopt zelfs een directe leiding naar Schiphol om vliegtuigen te voorzien van brandstof.
• Per dag worden 416.000 vaten ruwe olie verwerkt; dit is bijna 21 miljoen ton per jaar. Als de fabrieken voluit draaien, wordt er 800 liter ruwe olie per seconde verwerkt in de Crude Distillers.
• De 800 opslagtanks slaan ruim 5 miljard liter brandstof op (inclusief die van Europoort). Daar kun je dus - zodra ze bewerkt zijn - flink wat keren van tanken. 

Shell Pernis heeft zich ontwikkeld tot een bedrijvenlocatie. Het grootste gedeelte van het terrein wordt in beslag genomen door raffinagefabrieken van Shell Nederland Raffinaderij (de ‘huisbaas’).

Daarnaast staan er ook nog enkele chemische fabrieken van Shell Nederland Chemie. Sommige chemische fabrieken zijn eind jaren negentig verkocht aan andere bedrijven zoals Hexion Specialty Chemicals B.V., Shin-Etsu, Basell, Kraton en Vopak. 

De terminal in Europoort is ook nog onderdeel van de raffinaderij. Deze locatie zorgt voor de ontvangst, de opslag en het verpompen van ruwe olie en nafta.

De raffinaderij is in twee opzichten bijzonder:

• Er kunnen veel verschillende soorten ruwe olie verwerkt worden. Lichte, maar ook hele zware olie. Dit maakt de raffinaderij flexibel.
• Daarnaast kan de raffinaderij allerlei speciale producten maken (smeermiddelen, stoom, elektriciteit en zwavel).

De belangrijkste producten die door de raffinaderij worden gemaakt zijn gasolie/diesel, benzine, kerosine, basisoliën (smeermiddelen), LPG en stookolie.

De belangrijkste producten die door de chemische bedrijven worden gemaakt zijn polyolen, oplosmiddelen (bijvoorbeeld aceton, alcoholen en glycolen) en propyleen.

• 1902: start raffinaderij aan Waalhaven, Rotterdam (Sluisjesdijk); hier werd de ruwe olie uit Sumatra verwerkt.
• 1936: verhuizing naar Vondelingenplaat – Eerste Petroleumhaven, nabij Pernis.

• 1949: eerste chemie-activiteiten (PVC, Teepol).

• 1969: grootste raffinaderij ter wereld – verwerking van 25 miljoen ton ruwe olie per jaar.

• begin ’70: bouw van Moerdijk door groeiende vraag naar chemische producten.
• 1989: start Hycon (Hydrogen Conversion) kraker.
• 1997: start moderniseringsproject PER+.

• 2000: verkoop van verschillende chemiefabrieken.

• 2004: aankondiging CO2 levering aan tuinders.

Raffineren is het omzetten van ruwe aardolie in andere producten. Dit zijn soms eindproducten, zoals benzine, diesel en kerosine. Soms zijn het producten die nog verder bewerkt moeten worden. Deze noemen we halffabrikaten.

Raffineren gebeurt in verschillende stappen:

1. Allereerst vindt de destillatie plaats. De ruwe olie wordt flink verhit in een gesloten ‘fornuis’. Door de hitte verdampt een deel van de olie. Die damp stijgt op in een destillatietoren en koelt daar af. De producten condenseren op verschillende niveaus. Hierdoor worden de producten gescheiden.
2. Het deel van de olie dat niet verdampt, heet residu. Dit residu wordt ‘gekraakt’. Hierbij worden de grote moleculen  in kleinere moleculen ‘gehakt’. Hierdoor ontstaan betere brandstoffen.
3. Ten slotte worden producten ontzwaveld. Ruwe olie bevat altijd zwavel. Meestal tussen een half en drie procent. De hoogwaardige brandstoffen (zoals benzine en diesel), mogen volgens wettelijke voorschriften maximaal 0,005 procent zwavel bevatten. De zwavel wordt uit producten verwijderd met behulp van waterstof, katalysatoren en behoorlijk wat energie. Deze zwavel wordt doorverkocht aan bijvoorbeeld kunstmestfabrieken.