Raffinageroute
Soms is een alternatieve route nodig om uiteindelijk op de plek van bestemming te komen. De raffinageroute bijvoorbeeld. Dit is Vensters woord van de maand mei.
Tekst: Matthijs Timmers. Beeld: Ernst Bode.
For English, click here or scroll down
Hoe loopt die de raffinageroute precies?
Voor de duidelijkheid: de raffinageroute is geen toeristische tocht langs alle raffinaderijen in het Rotterdamse havengebied. De raffinageroute is een maatregel van de overheid om olieraffinaderijen over te halen steeds meer op groene waterstof te draaien.
Groene waterstof wordt gemaakt van water, en elektriciteit afkomstig van wind of zon. Door deze duurzame waterstof te gebruiken in plaats van waterstof gemaakt uit bijvoorbeeld aardgas, kunnen fabrieken op een schonere manier onder meer benzine maken. Met minder CO2-uitstoot tijdens het productieproces. Het idee van de raffinageroute is dat raffinaderijen steeds meer groene waterstof willen gaan gebruiken, wat de productie van groene waterstof stimuleert.
Dat klinkt goed, is er nog een andere route?
Ja, dat is de route die groene waterstof direct richting de transportsector brengt. Dan gaat de groene waterstof via een pomp zo de tank van een vrachtauto in. Of van een binnenvaartschip. Die route is duurzamer, omdat rijden of varen op groene waterstof helemaal geen CO2-uitstoot veroorzaakt. Er is alleen een probleem. Het aantal vrachtauto’s dat op waterstof rijdt, is nog te klein om hiervoor op grote schaal grote schaal waterstof te produceren. Datzelfde geldt voor het aantal binnenvaartschepen.
Wordt er al groene waterstof geproduceerd in Nederland?
Op dit moment weinig. De overheid heeft als doel dat er 4 gigawatt aan groene waterstof kan worden geproduceerd vóór eind 2030. De eerste grote bijdrage komt van Holland Hydrogen 1, de groene waterstoffabriek die Shell op de Tweede Maasvlakte bouwt. Die heeft een vermogen van 200 megawatt en zal bij opening de grootste van Europa zijn. In afwachting van de ontwikkelingen in de transportsector zal deze waterstoffabriek groene waterstof leveren aan onder meer de raffinaderij van Shell Energy and Chemicals Park Rotterdam in Pernis, om de productie van brandstoffen daar te vergroenen.
Het begrip raffinageroute is de laatste tijd regelmatig in het nieuws, hoe komt dat?
Dat heeft met de waardering van groene waterstof te maken. Het zit zo. Brandstoffenleveranciers moeten aantonen dat zij hun transportbrandstoffen verduurzamen. Ze kunnen bijvoorbeeld biobrandstof bijmengen, of waterstof leveren. Dat wordt gewaardeerd met zogenoemde hernieuwbare brandstofeenheden (HBE’s).
Het kabinet bedacht eerder voor groene waterstof die voor de industrie is bestemd een correctiefactor. Een kilo groene waterstof voor de industrie wordt maar voor 400 gram meegerekend. Groene waterstof direct voor een waterstofauto telt wel gewoon volledig mee. Dit zorgde ervoor dat raffinaderijen aan het twijfelen sloegen om duurdere maar groene waterstof te gaan gebruiken.
Correctiefactor, nieuw woord van de maand?
Ware het niet dat de correctiefactor in de onlangs gepresenteerde voorjaarsnota van het Nederlandse kabinet weer is afgeschaft. Zo moet de vraag naar groene waterstof toenemen. En daarmee kan het een stimulans zijn voor andere partijen, om net als Shell een waterstoffabriek in Nederland te bouwen.
Text: Matthijs Timmers. Photography: Ernst Bode.
What exactly is the refinery route?
To be clear: the refinery route is not a tourist trail past all the refineries in the Rotterdam harbour area, the Netherlands. It’s a government initiative aimed at encouraging oil refineries to increasingly operate using renewable hydrogen.
Renewable hydrogen is produced from water and electricity generated by wind or solar power. By using this sustainable hydrogen instead of hydrogen made from natural gas, for example, factories can produce fuels like gasoline in a cleaner way—with less CO₂ emissions during the production process. The idea behind the refinery route is that refineries will increasingly want to use renewable hydrogen, which in turn stimulates its production.
Sounds good—are there other routes?
Yes, there’s also a route that brings renewable hydrogen directly to the transport sector. In this case, renewable hydrogen goes straight from the pump into the tank of a truck or an inland vessel. This route is even more sustainable, as hydrogen powered engines produce no CO₂ emissions at all. The problem? The number of hydrogen-powered trucks is still too small to justify large-scale hydrogen production for this purpose. The same goes for inland vessels.
Is renewable hydrogen already being produced in the Netherlands?
Currently, very little. The Dutch government aims to have 4 gigawatts of renewable hydrogen production capacity by the end of 2030. The first major contribution will come from Holland Hydrogen 1, the green hydrogen plant Shell is building on the Tweede Maasvlakte plains west of Rotterdam. With a capacity of 200 megawatts, it will be Europe’s largest upon opening. While waiting for developments in the transport sector, this plant will supply renewable hydrogen to, among others, Shell’s refinery in Pernis to help make fuel production more sustainable.
The term “refinery route” has been in the news a lot lately—why?
It has to do with how renewable hydrogen is valued. Here’s the situation: fuel suppliers must demonstrate that they are making their transport fuels more sustainable. They can do this by blending biofuels or supplying hydrogen. This is rewarded with so-called renewable fuel units (HBE’s).
Previously, the Dutch government applied a correction factor to renewable hydrogen intended for industrial use. One kilogram of renewable hydrogen for industry was counted as only 400 grams. Renewable hydrogen used directly in a hydrogen-powered vehicle, however, counted fully. This made refineries hesitant to use the more expensive but more sustainable hydrogen.
Correction factor—new word of the month?
It would be, if not for the fact that the correction factor was abolished in the Dutch government’s recently presented spring budget. This move is intended to increase demand for renewable hydrogen. And that could encourage other parties—like Shell—to build hydrogen plants in the Netherlands.
