Plastic afval als grondstof voor gloednieuw plastic, ook om etenswaar te verpakken
Op Shell Chemicals Park Moerdijk is begin november de nieuwe recyclinginstallatie voor kunststoffen opgestart. Paul de Hoog, business opportunity manager bij Shell is verheugd: “De installatie is een noodzakelijke schakel in het circulair maken van moeilijk te recyclen plastic tot nieuw en zuiver plastic, waar weer nuttige producten van kunnen worden gemaakt.”
Tekst: Matthijs Timmers. Beeld: Getty Images, Ernst Bode.
Dagelijks gebruiken we plastic. Denk aan de auto waarin je rijdt, de mobiele telefoon die je gebruikt of verpakkingen waarin levensmiddelen langer houdbaar blijven. “Plastic is onmisbaar in ons dagelijks leven” vertelt Paul de Hoog. “Tegelijkertijd vormt plastic afval een steeds groter probleem voor het milieu.” In Nederland wordt meer dan de helft van het plastic afval verbrand.
Van plastic afval naar nuttige producten
Dat kan anders, beter. Via recycling kunnen van plastic afval weer nuttige producten worden gemaakt. Zo zijn minder fossiele grondstoffen nodig voor de productie van kunststoffen en brengen we de hoeveelheid plastic afval naar beneden. “Met de nieuwe installatie zetten we een belangrijke eerste stap om voorloper te worden in de markt voor circulair plastic. En Shell is voorbereid op toekomstige regelgeving voor het verplicht bijmengen van circulair plastic voor kunststof producten”, aldus de business opportunity manager van Shell.
De upgrader haalt het vuil eruit
De nieuwe fabriek, ongeveer een flatgebouw groot, is een recyclinginstallatie voor plastic, ook wel de upgrader genoemd. Deze installatie neemt vloeibaar gemaakt ingezameld plastic in van recyclingfabrieken en haalt met een speciale techniek het vuil eruit. Zodoende is de vloeistof qua werking niet meer te onderscheiden van fossiele grondstoffen en kan deze moeiteloos worden verwerkt tot basischemicaliën voor uiteenlopende toepassingen, zoals voedselverpakkingen en medische producten. De fabriek is vooral een uitkomst voor moeilijk te recyclen plastic, bijvoorbeeld plastic verpakkingsmateriaal dat vervuild is door voedingsresten of plastic dat uit meerdere soorten plastic bestaat.
Circulair plastic
"De industrie speelt een grote rol in de overgang naar een duurzame, circulaire economie,” zegt minister Sophie Hermans van Klimaat en Groene Groei. “De nieuwe fabriek van Shell verbetert de mogelijkheden om plastic te recyclen, vermindert de afhankelijkheid van fossiele grondstoffen en stimuleert innovatie en groene groei. Dit is een mooi voorbeeld hoe van hoe Nederland internationaal in kan uitblinken in een toekomstbestendige industrie.”
Verwerken van 80 tot 100 miljoen kilo plastic afval
De nieuwe installatie is vanaf dit najaar operationeel. Per jaar kan een hoeveelheid van 80 tot 100 miljoen kilo plastic afval worden opgewaardeerd tot grondstof, waarmee nieuw plastic kan worden gemaakt. “Dit is net zoveel plastic als wat nu nog verbrand wordt van 2,5 miljoen mensen, ofwel ongeveer even veel mensen als er in Noord-Brabant wonen”, maakt Paul de Hoog duidelijk.
Nieuwe techniek en nieuwe markten
In de installatie wordt een relatief nieuwe techniek toegepast, nog niet veel op deze schaal toegepast in Nederland en Europa. De markt voor circulair plastic zal zich nog gaan ontwikkelen. Een stimulans voor recyclingbedrijven en afvalinzamelaars om zich verder te ontwikkelen, vindt De Hoog. “Moeilijk te recyclen plastic krijgt via onze nieuwe installatie een waarde als grondstof.”
Consument kan profiteren van duurzamere verpakkingen
Ook voor klanten van Shell, bijvoorbeeld levensmiddelenbedrijven, biedt de nieuwe installatie kansen. “Het wordt mogelijk om gerecycled plastic in te kopen om voeding duurzamer in te verpakken”, legt Paul de Hoog uit. “Daar profiteert uiteindelijk ook de consument van; die kan kiezen voor duurzame producten in een duurzamere verpakking.”
Paul de Hoog, business opportunity manager bij Shell"De consument kan kiezen voor duurzame verpakkingen."
Chemisch en mechanisch recyclen: de grote verschillen
Met de nieuwe installatie geeft Shell een impuls aan de markt voor chemische recycling van plastic. Er bestaat ook een andere manier van plastic recyclen: mechanisch. Wat is het grote verschil?
Mechanisch recyclen
Eerst mechanisch recyclen. Het ingezamelde plastic afval, nadat het netjes is gescheiden en schoongemaakt, gaat door een versnipperaar. Daarna worden de snippers verhit en tot kleine bolletjes gerold. Deze zogeheten pellets vormen basisbestanddelen voor nieuwe toepassingen. Mechanisch recyclen kan niet oneindig; telkens gaat de kwaliteit van het product iets achteruit. Daar komt nog een nadeel bij. Mechnisch gerecycled materiaal mag bijvoorbeeld niet voor bijvoorbeeld voedingsverpakkingen worden gebruikt.
Chemisch recyclen
Dan chemisch recyclen. Dat is ingewikkelder. Het ingezamelde plastic wordt eerst vloeibaar gemaakt tot pyrolyseolie. Daarna zorgt de upgrader ervoor dat verontreinigingen eruit worden gehaald. Zodoende wordt het goedje een chemische grondstof die niet meer te onderscheiden is van fossiele grondstoffen. Moeiteloos kan deze circulaire grondstof de kraakinstallatie in die er basisbestanddelen voor nieuwe kunststoffen van maakt. Deze manier van plastic recyclen is kostbaarder dan mechanisch recyclen. Maar daar staan voordelen tegenover. Deze manier van recyclen is bijvoorbeeld geschikt voor lastig te recyclen plastic, zoals verpakkingsmateriaal en folies. Op die manier wordt voorkomen dat dit plastic wordt verbrand.
