Het getal 3,2
Op 3,2 miljoen daken in Nederland liggen zonnepanelen. Daarmee hebben 36% van de Nederlandse huishoudens een indrukwekkende 16.000 kilometer* aan zonnepanelen – bijna de afstand van Amsterdam naar Sydney. Dankzij subsidies, een lagere energierekening en de motivatie om duurzamer te leven, zijn we massaal het dak op gegaan. Zo massaal, dat Nederland de meeste zonnepanelen per inwoner heeft, van Europa.
Tekst: Kirsten Gesink. Beeld: Jelle Hoogendam.
In de Randstad blijft het bij gemiddeld één zonnepaneel per inwoner, in het oosten en zuiden van het land zijn dat er vaak twee. De Brabantse gemeente Laarbeek spant de kroon in zonnestroom. De ruim 22.000 inwoners produceren met elkaar 1,13 kilowattpiek per inwoner. Kilo wat? Kilowattpiek is het maximale vermogen dat zonnepanelen kunnen leveren onder ideale omstandigheden: een strakblauwe lucht, de perfecte hoek en geen vogelpoepjes. In Laarbeek wordt dus bovengemiddeld veel zon gevangen per hoofd van de bevolking.
Zwarte zaterdag
Na tien jaar groei lijkt de rek er even uit. In 2024 werd er 30% minder zonnestroomvermogen bijgeplaatst dan in 2023 — de laagste groei van het decennium. Het elektriciteitsnet kraakt onder alle zonnige ambities. Een beetje zoals de zwarte zaterdag op de Franse snelweg: de richting is fijn, maar het wordt wel wat krap. Daarnaast lijken energiecontracten soms net een IQ-test, en de salderingsregeling – ooit de beste vriend van de zonnepaneelbezitter – gaat verdwijnen. Vanaf 2027 kun je opgewekte stroom niet meer één-op-één wegstrepen tegen je verbruik. En dat voelt een beetje als tien kropjes sla in je moestuin, maar niemand in de buurt die je ervanaf helpt als je uitgegeten bent.
Drie kropjes sla
Er is ook goed nieuws: wie zo’n 30% van z’n zonnestroom zelf gebruikt, is al voordeliger uit – ook zonder salderingsregeling. Drie kropjes sla. Alles daarboven blijft winst. Daarbij draagt elk zonnepaneel bij aan een duurzamer energiesysteem.
Bronnen:
* De berekening gebaseerd op een gemiddelde installatiebreedte van 5 meter per dak. Een standaardzonnepaneel is ongeveer 1 meter breed en 1,65 meter lang. Veel Nederlandse woningen hebben installaties van 8 tot 12 panelen, vaak geplaatst in twee rijen van 4 tot 6 panelen. Dat komt neer op een breedte van circa 5 meter per installatie. Vermenigvuldigd met 3,2 miljoen daken levert dat een geschatte lineaire lengte op van 16.000 kilometer — ongeveer de afstand van Amsterdam naar Sydney (16.640 kilometer in een rechte lijn).
