Woord van de maand: Piekvermogen
De zonnepanelen op het dak van je woning, een windmolen op zee: hoeveel stroom kunnen die maximaal opwekken? Dát heet het piekvermogen. Piekvermogen is als de 230 op de snelheidsmeter van je auto: in theorie kan het, maar je rijdt het nooit. Het is het Vensters woord van de maand juni.
Tekst: Matthijs Timmers. Beeld: Adobe Stock.
Wat is het piekvermogen van, laten we zeggen, een zonnepaneel?
Voor het maximale vermogen uit een zonnepaneel moeten de weersomstandigheden natuurlijk perfect zijn, met optimale zonneschijn, stralen die precies in de juiste hoek op het paneel vallen én de ideale temperatuur. Geen wolkje aan de lucht. Het piekvermogen voor zonnepanelen wordt uitgedrukt in Wattpiek (Wp). Zonnepanelen van dit moment hebben een piekvermogen van rond de 400 Wp. Voor windmolens wordt het piekvermogen uitgedrukt in megawatt (MW). Een grote, nieuwe windturbine op zee heeft een piekvermogen van 11 tot 15 MW.
Wat weet je dan?
Veel en tegelijkertijd nog niets natuurlijk. Interessant wordt het pas als je weet hoeveel stroom er daadwerkelijk met zo’n paneel of windmolen wordt geproduceerd, bijvoorbeeld over een heel jaar. Want er is altijd wel een wolkje aan de lucht, of een meeuwenpoepje in de hoek van een paneel dat stralen tegenhoudt. Voor windmolens geldt uiteraard dat het wel eens windstil is. Of dat windmolens stilstaan, doordat het stroomnet al overvol is en daardoor de duurzame stroomproductie van de windmolen niet aankan.
Dat wordt dus omrekenen van piekvermogen naar elektriciteitsproductie in kilowattuur?
Precies! Een zonnepaneel in Nederland produceert zo’n 90% van het maximale vermogen. Een zonnepaneel met een piekvermogen van 400 Wp levert dus jaarlijks 360 KWh aan stroom op. Huishoudens die jaarlijks zo’n 2.500 KWh aan elektriciteit gebruiken, hebben aan zeven panelen op het dak voldoende. En de rekensom voor windmolens: alle windmolens van Nederland, op zee én op land, hebben een opgesteld vermogen van 10,7 GW (eind 2023)* en produceerden het afgelopen jaar samen 33 miljard KWh. Dat is omgerekend het jaarlijkse elektriciteitsgebruik van 13 miljoen huishoudens.
Blijft het piekvermogen van een windturbine of een zonnepaneel altijd hetzelfde?
Nee, leve de vooruitgang. De turbines van de eerste windparken op zee, bijvoorbeeld Egmond aan Zee, hebben een piekvermogen van 3 MW. Nu worden er windturbines geïnstalleerd die meer dan drie keer zo krachtig zijn. Ook zonnepanelen winnen aan piekvermogen. Een jaar of tien geleden lag het piekvermogen rond de 230 Wp, dat is nu dus verdubbeld. Waar de piek ligt van deze ontwikkeling? In theorie is een zonnepaneel met een piekvermogen van 1000 Wp mogelijk. Maar, net als met het piekvermogen zelf, de omstandigheden kleuren de praktijk altijd anders.
* Bron: Clo.nl, geraadpleegd juni 2025
