Wind

Voor onze windturbines hebben wij een veiligheidsprotocol, hierin worden o.a. ook de winterse en onstuimige weercondities meegenomen. In dit protocol staat uitgewerkt hoe bijvoorbeeld ijsvorming wordt vastgesteld en waar ijs mogelijk terecht kan komen. Ook staat hierin welke verantwoordelijkheden en voorschriften nageleefd horen te worden om de veiligheid van de omgeving te waarborgen.

De windturbines van Pottendijk zijn voorzien van een ijsdetectiesysteem, die automatisch de windturbines afschakelt als er ijsvorming wordt waargenomen. Daarnaast draaien de turbines zich automatisch tot een positie waarbij de wieken niet boven de weg hangen. De windturbine (WTG8) bij de Motodrome krijgt een omheining, zodat het gebied om de turbine kan worden afgesloten bij onveilige situaties. Pas na inspectie zullen de turbines weer gaan draaien.

In Nederland komen extreme windkrachten niet vaak voor, maar als het gebeurt en er is sprake van een veiligheidsrisico zullen de turbines automatisch worden stilgezet of afgeremd. Bij windkracht 2 begint de turbine stroom te leveren en bij windkracht 6 bereikt de turbine het maximale vermogen. Sterkere krachten zullen geen invloed hebben op het vermogen en tijdens een storm zijn ze zelfs minder efficiënt. Ze wekken dan minder stroom op dan normaal.

Jaarlijks zal het energiepark in staat zijn om 157 GWh te produceren. Dit is bijna een derde van het totale elektriciteitsverbruik per jaar van heel Emmen. Op termijn hopen we het te verhogen naar 170 GWh, zodra er meer capaciteit is op het elektriciteitsnet in en rond de gemeente Emmen. Op die uitbreiding van het net heeft Shell geen invloed.

De 14 windturbines hebben een beoogd opgesteld vermogen van 50,4 megawatt (MW), ofwel 3,6 MW per windturbine. Het zonnepark heeft een beoogd opgesteld vermogen van circa 50 MW (90.000 zonnepanelen).

De tiphoogte is 149,5 meter, de ashoogte is 84 meter.

Het type windturbine is gekozen op basis van de eisen in de afgegeven vergunning. Het type is Nordex N131/3600 van 3,6 MW.

Eenmaal op volle kracht van 170 GWh zorgt energiepark Pottendijk voor een potentiële CO₂-reductie van ongeveer 61.000 ton CO₂ per jaar. De berekening is gebaseerd op hoeveel CO₂ per jaar wordt geproduceerd door elektriciteitsproductie in 2019 en hoeveel CO₂ het scheelt als een deel hiervan wordt vervangen door energiepark Pottendijk, dat per jaar 170 GWh duurzame elektriciteit oplevert en daarbij geen CO₂ produceert.

De windturbines worden gebouwd voor een periode van 16 jaar en het zonnepark voor een periode van 30 jaar.

Een van de vereisten voor een energiepark als Pottendijk is een milieueffectrapportage. Hierin wordt de impact op het milieu getoetst.

In de milieueffectrapportage (MER) is getoetst op effecten van slagschaduw. De eisen zijn vastgelegd in de vergunning. Shell houdt zich aan eisen die zijn vastgelegd in vergunningen. De windturbines zullen dus af en toe stilstaan ten behoeve van het voorkomen of beperken van overlast. Met een aantal buren is dat in een stilstandsregeling vastgelegd. De MER is hier te vinden

.

Naar de gezondheidsrisico’s die gepaard gaan met windturbines wordt veel onderzoek gedaan. Het RIVM heeft recent een factsheet gepubliceerd over de gezondheidseffecten van windturbines. Die factsheet is hier te lezen.

te gaan met bepaalde tarragrond op het terrein?
Energiepark Pottendijk BV is begin maart 2022 op de hoogte gesteld door de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) dat er tarragrond aanwezig is op het terrein waar het zonnepark zal worden gebouwd. Deze grond is opgegraven om grondverbeteringen voor fundaties mogelijk te maken. Omdat de tarragrond mogelijk sporen kan bevatten aardappelwratziekte zal er met zorg gehandeld moeten worden om eventuele verspreiding van de ziekte te voorkomen.

We nemen deze situatie erg serieus en hebben in overleg met de NVWA de volgende maatregelen genomen om verspreiding te voorkomen:

• Het herbegraven van opgegraven tarragrond
• Het uitvlakken van het perceel en het storten van schone grond eroverheen
• Het inzaaien van het perceel met een gras en gerst om verstuiving te voorkomen
• Verkeer dat op het perceel heeft gereden moet daarna bezemschoon zijn.
• We voeren geen grond af afkomstig van het perceel waar het zonnepark komt. In het geval dat het nodig is om grond af te voeren, dan wordt dit alleen gedaan met toestemming van de NVWA
• Als er graafwerkzaamheden plaatsvinden, zoals bij het aanleggen van het onderstation, begraven wij de tarragrond zorgvuldig
• Wij hebben zeer regelmatig contact met de NVWA om de situatie te monitoren

Op verzoek van de gemeente Emmen en het Gebiedsplatform Pottendijk laten wij een aanvullend onderzoek doen naar het geluid van energiepark Pottendijk. Hierbij wordt ook laagfrequent geluid opgenomen. Experts van onafhankelijk ingenieursbureau DGMR voeren dit onderzoek uit. De hoofdvraag van het onderzoek is: wat is het verschil in geluid nabij woningen voor en na plaatsing van de windturbines? Zo kunnen we mede in de gaten houden of het energiepark voldoet aan de normen voor geluid zoals opgenomen in de omgevingsvergunning. Om een goede vergelijking te maken tussen de huidige situatie en de invloed van het energiepark op geluid, is DGMR in januari 2021 gestart met een zogeheten nulmeting. Dat is een inventarisatie van de huidige situatie, waarbij zij het bestaande omgevingsgeluid meten. Als alle windturbines draaien, monitort DGMR nog een jaar lang het geluid. Door deze lange duur van het onderzoek hebben we voldoende gegevens om situaties te kunnen vergelijken. Denk bijvoorbeeld aan windsterkte, windrichting, temperatuur, luchtvochtigheid, stoorgeluid van bladeren, bodem die in de winter hun blad verliezen en geluid van sportactiviteiten. Daarna voert DGMR gedurende de levensduur van het windpark periodiek metingen uit, om te controleren of het energiepark nog steeds voldoet aan de normen.

Om het geluid goed te monitoren, meet DGMR vanaf drie locaties het omgevingsgeluid. De meetlocaties heeft DGMR besproken met het Gebiedsplatform. De meetkastjes zijn ten noorden, oosten en zuiden van energiepark Pottendijk opgehangen, in de directe nabijheid van het energiepark. De locaties moesten aan een aantal voorwaarden voldoen. Op de locaties moeten faciliteiten zijn om de meetkastjes aan op te hangen, zoals lantaarnpalen of huizen. Bij voorkeur hebben de locaties vrij zicht op het energiepark en weinig last van het stoorlawaai van onder meer wegen, bomen of machines in de nabijheid. Door de geplande werkzaamheden aan de N391 in de meetperiode, was het bijvoorbeeld niet mogelijk om een meetkastje aan een lantaarnpaal bij de huidige rotonde op te hangen. Daarnaast wordt er rekening gehouden met de heersende windrichting, die voornamelijk west/zuidwest is. Wind heeft namelijk invloed op de geluidsoverdracht vanaf de windturbine tot aan de woning. Door te meten aan de zijde waar de wind gedurende het jaar ‘heen waait’, worden de meetwaarden hoger. Hierdoor is er minder last van stoorgeluiden en daardoor is het meetresultaat betrouwbaarder. De drie gekozen locaties voldoen aan deze voorwaarden.

De geluidsmetingen zijn openbaar en te vinden op www.sensornet.nl/pottendijk

. In de grafieken ziet u hoe hoog het bestaande omgevingsgeluid is op de drie meetlocaties, gemeten in decibel. In de grafieken ziet u nog niet wat de impact van energiepark Pottendijk is op het omgevingsgeluid. De windturbines draaien immers nog niet. Vanaf januari draaien alle 14 windturbines en wordt het geluid nog een jaar lang gemeten. Aan het einde van volgend jaar kunnen we dus goed vergelijken hoe het omgevingsgeluid dan is in vergelijking met de huidige situatie. Het geluidniveau dat wordt veroorzaakt door een windpark, mag bij een woning gemiddeld per jaar niet meer bedragen dan Lden = 47 dB en Lnight = 41 dB. Lden is een berekend gewogen jaargemiddelde van de geluidbelasting tijdens de dag-, de avond- en de nachtperiode. De geluidbelasting in dB Lnight is de nacht-geluidbelastingindicator. In de avond- en nachtperiode wordt geluid hinderlijker ervaren en daarom zwaarder meegewogen. Ter vergelijking: een gemiddelde koelkast maakt ongeveer 40 dB aan geluid en een stofzuiger 80 dB.

In het eerste meetrapport staat de onderbouwing van de nulmeting. In de grafieken ziet u hoe hoog het bestaande omgevingsgeluid is op de drie meetlocaties, gemeten in decibel in de periode januari tot juli 2022. Ook ziet u het verwachtte geluidsniveau van de windturbines (stippellijn). Het laagfrequent geluid is hierin ook onderzocht. Dit geluid wordt extra hinderlijk gevonden, omdat het op grotere afstand waarneembaar is. Er zijn hier drie analysemethoden op toegepast om een zorgvuldige berekening te kunnen maken van de geluidssituatie voor aanwezigheid van het windpark. Bij het meten van het geluid in de omgeving worden er verschillende soorten weersomstandigheden waargenomen. Bij een sterke wind zorgt windgeruis voor een stoorgeluid op de microfoons. Om deze geluiden zo nauwkeurig mogelijk te filteren, is er een meteoraam per meetlocatie vastgesteld. Hierin wordt er rekening gehouden met windsnelheid, hoeveelheid regen en windrichting op dat moment.

In de Milieueffectrapportage (MER) is er getoetst op de effecten van geluid en de eisen zijn vastgelegd in de vergunning. Daarnaast voeren experts van het onafhankelijk ingenieursbureau DGMR een aanvullend geluidsonderzoek uit. Hierin wordt ook het laagfrequent geluid meegenomen. Dit is afgesproken met de gemeente Emmen en het Gebiedsplatform Pottendijk. Voor het aanvullende geluidsonderzoek zijn er meetkastjes opgehangen bij de huizen vlakbij het energiepark om het geluid te registeren. Dit is live te volgen via Sensornet (klik hier en ga naar de Sensornetmeeting

). In januari 2022, voor de komst van het windpark, zijn de geluidsmetingen gestart. Deze informatie is belangrijk voor de nulmeting, omdat het er zo een goede vergelijking gemaakt kan worden tussen de akoestische situatie voor het windpark en daarna. Dit onderzoek is bedoeld om de kloof tussen het wettelijke kader en menselijke beleving te verkleinen. Klik hiervoor het eerste voortgangsrapport, hier voor het tweede voortgangsrapport

, en hier voor het derde voortgangsrapport

. Bij de metingen wordt rekening gehouden met windsterkte, windrichting, temperatuur, luchtvochtigheid, stoorgeluid van bladeren, bomen die in de winter hun blad verliezen en geluid van sportactiviteiten.

DGMR monitort het geluid tot een jaar nadat alle windturbines zijn gaan draaien.

In het milieueffectrapport zijn de effecten van zeven verschillende varianten onderzocht die verschillen in afstand, afmetingen en opstelling. In de rapportage is gekeken naar het effect op onder andere het landschap, slagschaduw, geluid, veiligheid, natuur, cultuurhistorie, waterhuishouding, bodem, ruimtegebruik en elektriciteitsopbrengst. Op basis van hiervan en bijvoorbeeld de beschikbaarheid van grondposities, hebben Energiepark Pottendijk en de gemeente Emmen voor de huidige opstelling gekozen.

Shell draagt per opgewekte MWh 50 eurocent af aan het Windfonds Pottendijk, gedurende de volledige 16 jaar waarvoor de vergunning is afgegeven. Ook de gemeente en provincie Drenthe dragen bij. Het geld is voor de omwonenden rond het energiepark. Voor het zonnepark is afgesproken dat de gemeente Emmen een compensatie van € 950.000 ontvangt. Het fonds wordt door de gemeente Emmen beheerd, en zij beslist samen met de omwonenden hoe het geld wordt besteed.

De afspraken kunt u nalezen in de Omgevingsovereenkomsten. Die kunt u vinden op https://gemeente.emmen.nl/omgevingsovereenkomst-energiepark-pottendijk